IstoČni Alpi
destinacije

Alpi

Alpi je zajednički naziv za najviši planinski masiv u Evropi, koji se proteže od Austrije i Slovenije na istoku, kroz Italiju, Švajcarsku, Lihtenštajn i Nemačku, do Francuske na zapadu na otprilike 1.200 km. Planine su formirane desetinama miliona godina kada su se sudarile tektonske ploče Afrike i Evroazije. Najviša od alpskih planina je Mon Blan nalazi se na granici Italije i Francuske i njen vrh dostiže 4.810 metara. Takođe, Alpi su najgušće naseljen planinski venac u Evropi koji je rasprostranjen na 200.000 km2 na kojem živi oko 20 miliona ljudi. Važni izvori ekonomskih prihoda su turizam, mlekarstvo, šumarstvo, proizvodnja električne energije i proizvodnja soli iz rude. Zbog skraćenih tranzitnih puteva koji povezuju centralnu i južnu Evropu, Alpi su bili veoma važan put za trgovce još iz drevnih vremena. Reč Alpi znaci planine.

Alpi planinski venac

 

ALPI

Alpi je zajednički naziv za najviši planinski masiv u Evropi, koji se proteže kroz osam zemalja

Alpi planina

 

ALPI

Zbog kraćih puteva koji povezuju centralnu i južnu Evropu, bili su veoma važan put za trgovce još iz drevnih vremena

Alpi planina

 

ALPI

Alpi su najgušće naseljen planinski venac u Evropi, na kojem živi oko 20 miliona ljudi

MON BLAN

Najviša planina planinskih venaca Alpi je Mon Blan (Mont Blanc ili Monte Bianco znači 'bela planina') i izdiže se na vidinu od 4.809 metara iznad nivoa mora. Prvi zabeležen uspon na Mon Blan datira od 8. avgusta 1786. godine od strane Žakea Balmae i doktora Mišela Pakarda. Ovaj uspon tradicionalno obeležava start modernog planinarstva. Prva žena koja je dostigla vrh je Mari Paradis 1808. godine.

U današnje vreme vrh je dostignut od strane 20.000 alpinista-turista godišnje. Može se reći da je lak, ali naporan, uspon za nekog ko je dobro utreniran i aklimatizovan na visinu. Od mesta gde kabina žičare staje, Mon Blan izgleda veoma blizu, na 1.000 m visine. Ali pored toga što izgleda blizu, rute do njega zahtevaju uspon preko druge dve planine od 4.000 m, pa tek onda poslednjih 1.000 m uspona na Mon Blan.

ECI

Eci je naziv za mumiju čoveka koji je živeo oko 3.300. godine p.n.e., a koji je 1991. godine otkriven u glečeru u Alpima, u blizini granice između Austrije i Italije. Nadimak Eci je dobio po delu Alpa na kojem je nađen (Ötztal Alps). On je najstarija prirodna ljudska mumija u Evropi, te je ponudio dotad nedostupan uvid u život kalkolitskih Evropljana. Dana 19. septembra 1991. Eci je pronađen od strane dva nemačka turista iz grada Nirnberg. Pronašli su ga na visini od 3.210 metara. Verovali su da je to telo nekog nedavno preminulog planinara.

Mumija pokazije da je bio visok 165 cm i težak 50 kg, a imao je oko 45 godina. Pošto je telo bilo prekriveno snegom ubrzo nakon smrti, samo se delimično raspalo. Njegovo mumificirano telo sada je u muzeju u italijanskom gradu Tirolu.

Biljni i životinjski svet

U regiji Alpa je identifikovano 13.000 vrsta biljaka, koje su grupisane po prebivalištu i tipu zemljišta. Biljke kao što je Alpska gorčica (Gentiana acaulis) rastu u izobilju na mestima kao što livade iznad Lauterbrunena. 40 vrsta ranocvetajućeg cveća raste na Alpima, između 1.500 i 2.400 m. Na većim nadmorskim visinama biljke su uglavnom grupisane u zasebne grupe. Na Alpima su zabeležene pojedine biljne vrste na visinama od preko 4.000 metara. Cvet Eritrichium nanum, poznatiji kao 'Kralj Alpa' cvet koji raste na kamenim grebenima visine od 2.600 do 3.750 m. Možda najpoznatija alpska biljka je Runolist koji raste u kamenim predelima i može se naći i na nižim visinama, kao što je 1.400 m, ali i na visokim (3.400 m).

Alpi su stanište za 30.000 vrsta životinja, od najmanjih snežnih muva, do mrkih medveda, od kojih su se mnogi do te tačke adaptirali na teške i hladne uslove, kao i na visoku nadmorsku visinu, da im je opstanak moguć samo u specifičnoj mikro-klimi ili ispod ili iznad linije snega. Najveći sisar koji živi na visokoj nadmorskoj visini je Alpski kozorog, koji je viđen i na visini od 3.000 m. Oni žive u pećinama i silaze niže da bi jeli travu. Divokoze su nešto manje i nalaze se na širem području Alpa, dok su istočni delovi Alpa dom za mrkog medveda.

Dosta štetočina, kao što je poljski miš, živi pod zemljom. Mrmoti žive isključivo iznad linije drveća, do 2.700 m visine. Oni hiberniraju u velikim grupama kako bi sačuvali toplotu i mogu se naći na svim delovima Alpa u velikim kolonijama koje grade ispod pašnjaka.

Zlatni orao i žutoglavi bradaš su najveće ptice koje se mogu naći na Alpima. Oni se gnezde na visokim kamenim liticama i mogu se naći na visinama od 2.400 m. Reptili, kao što su zmije, žive uz snežnu granicu. Zbog toga što ne mogu da podnesu hladne temperature oni hiberniraju ispod zemlje i upijaju toplotu iz kamena. Na Alpima i postoji nekoliko vrsta moljaca, a za neke se veruje da su evolvirali na istom staništu od pre 120 miliona godina, mnogo pre nego što su se Alpi oformili.

Alpski kozorog

 

ALPSKI KOZOROG

Najveći sisar koji živi na visokoj nadmorskoj visini je Alpski kozorog, koji je viđen i na visini od 3.000 m

Gentiana acaulis Alpi

 

GENTIANA ACAULIS

Biljke kao što je Alpska gorčica (Gentiana acaulis) rastu u izobilju na mestima kao što livade iznad Lauterbrunena

Zlatni orao

 

ZLATNI ORAO

Zlatni orao i žutoglavi bradaš su najveće ptice na Alpima i gnezde se na visokim liticama

... i još ponešto o Alpima

Alpi su veoma popularna turistička destinacija i godišnje privlače oko 120 miliona ljudi.

Alpi su bili izvor mnogih ruda i kristala, uključujući bakar, zlato, metal, kvarc i ametist.

Smatra se da jue u Prvom svetskom ratu između 40.000 i 80.000 ljudi izgubilo život usled odrona na Alpima.

Ove planine pružaju izvor vode za ljude u regiji, za potrebe navodnjavanja, kao i za proizvodnju električne energije za preko 500 elektrana, stvarajući do 2.900 KW na sat.